Yolculuklarda kimileri rahat ederken, kimileri mide bulantısı yaşıyor. Hareket hastalığının nedenleri, kimlerde daha sık görüldüğü ve alınabilecek önlemler Prof. Dr. İbrahim Engin Çekin tarafından açıklandı.
Bazı yolcular kitap okuyup telefon kullanırken, diğerleri yolculuğun başında mide bulantısı ve baş dönmesi yaşıyor. Halk arasında ‘araba tutması’ olarak bilinen bu durum, ‘hareket hastalığı’ (motion sickness) olarak adlandırılıyor. Sağlık Bilimleri Üniversitesi Sultan Abdülhamid Han Eğitim ve Araştırma Hastanesi KBB Uzmanı Prof. Dr. İbrahim Engin Çekin, bu rahatsızlığın nedenlerini ve alınabilecek önlemleri açıkladı.
Hareket hastalığı, vücudun hareketini algılayan sistemlere gelen uyarının tanıdık olmaması durumunda ortaya çıkıyor. Bu durum, baş dönmesi, bulantı, kusma, soğuk terleme ve baş ağrısı gibi semptomlara yol açabiliyor. Prof. Dr. Çekin, hastalığın deniz, kara ve hava yolculuklarında görülebildiğini belirtti. Rahatsızlık genellikle 5-6 yaşlarında başlayıp ergenlik dönemine kadar devam ediyor, ancak bazı kişilerde daha uzun sürebiliyor.
Kadınlarda erkeklere oranla 1,7 kat daha sık görülen hareket hastalığı, Asyalı ırklarda ve nevrotik kişiliklerde daha yaygın. Denge sistemi rahatsızlıkları olanlarda, örneğin Meniere hastalarında da bu durum daha sık rastlanıyor.
Hareket hastalığını en aza indirmek için aracın hareketin az algılandığı orta veya ön kısımlarında oturmak öneriliyor. Ayrıca, yolculuk öncesinde ekstra koku, titreşim ve sesten kaçınmak faydalı olabilir. Diyetin de hafif tutulması, ağır yağlı gıdalardan kaçınılması semptomların gecikmesine veya önlenmesine yardımcı olabiliyor.
Tüm tedbirlere rağmen rahatsızlık devam ederse, tedavi süreci başlıyor. Prof. Dr. Çekin, bu süreçte sabırlı olmanın ve maruz kalınan semptomlara karşı önlemler alarak yolculuklara devam etmenin adaptasyon sürecini destekleyeceğini ifade etti. Pilotluk ve denizcilik gibi meslek gruplarında hareket hastalığının işlerini zorlaştırdığı durumlarda ise ilaç tedavisine başvurulabiliyor.
